VVD-wethouder Rob Metz is afgetreden in verband met het ‘grond-debacle’ dat de gemeente tientallen miljoenen euro’s gaat kosten. Het gemeentelijk grondbedrijf waar hij verantwoordelijk voor was bouwde weinig huizen, kocht veel grond en de winst werd door de gemeente meteen uitgegeven, waardoor er geen financiële buffer werd opgebouwd. De gemeenteraad deed onderzoek naar de grondproblematiek en was daarbij zeer kritisch over de wethouder. Metz zei het rapport ‘voldoende te onderschrijven’ en verbond daaraan de conclusie dat hij moest aftreden.

Metz was sinds 2003 wethouder en was verantwoordelijk voor het gemeentelijke grondbedrijf. Jarenlang werd grond aangekocht en werd de verwachting uitgesproken dat er jaarlijks 800 tot 850 woningen op gebouwd zouden worden. In de praktijk werden er in de periode 2001 – 2010 slechts 355 woningen gebouwd en bleef veel grond onbebouwd. Als er winst werd gemaakt door het grondbedrijf dan werd dit afgeroomd door de gemeente en besteed aan allerhande projecten. Hierdoor bouwde het grondbedrijf geen reservepot op voor eventuele tegenvallers.

Uit het onderzoek van de gemeenteraad blijkt dat bij de gemeente al langer bekend was dat de verwachte bouw van 800 woningen per jaar een te optimistisch getal was, maar dat dit niet aan de gemeenteraad werd gecommuniceerd. Het rapport stelt ook dat de gemeenteraad in zijn controlerende taak tekort is geschoten. “Wij wilden de oorzaken van het probleem zo juist mogelijk benoemen” zegt de voorzitter van de onderzoekscommissie, SGP’er Henk van den Berge.

Wanneer de onrealistische aannames van het grondbedrijf worden aangepast valt er een tegenvaller van 55 tot 80 miljoen euro te verwachten in 2011. Op langere termijn komt daar nog 20 tot 55 miljoen bovenop. De reservepot van het grondbedrijf is 13,8 miljoen euro en is daarmee niet hoog genoeg om de tegenvallers op te vangen. De gemeente Apeldoorn is daarom begin vorige maand onder preventief toezicht van de provincie gesteld.

Oud-GroenLinks raadslid Roelof Rump heeft inmiddels bij de politie aangifte gedaan tegen Metz en twee andere (oud-)wethouders. Hij houdt hen verantwoordelijk voor het miljoenenverlies. De lokale voorzitter van GroenLinks, Jelle Kooi, noemt de aangifte verbazingwekkend: “in een parlementaire democratie is het aan de gemeenteraad om onderzoek te doen.” Ook van den Berge vindt het “niet de weg” om aangifte te doen, “maar iedereen mag dat natuurlijk doen.”

Volgende week donderdag gaat het raadsdebat over het gronddebacle voortgezet en zal blijken of meer wethouders het veld moeten ruimen.